Merhaba! IELTS hazırlık yolculuğumuzda dokuzuncu modülün dördüncü dersine hoş geldiniz.
Önceki dersimizde, bir fikri kendi kelimelerimizle yeniden ifade etme (paraphrasing) sanatını öğrendik. Eş anlamlı kelimeler kullanmanın ve kelimelerin formunu değiştirmenin, hem Yazma (Writing) hem de Konuşma (Speaking) bölümlerinde kendimizi daha esnek ve zengin bir şekilde ifade etmemizi sağladığını gördük.
Bugünkü dersimizde, bu ifade becerisini bir üst seviyeye taşıyacağız. Öğrenim hedefimiz, akademik bağlamlara uygun resmi (formal) ve gayriresmi (informal) dil arasındaki ayrımı yapabilmek. IELTS'te, özellikle de Yazma ve Konuşma bölümlerinde, sadece ne söylediğiniz değil, onu nasıl söylediğiniz de büyük önem taşır. Doğru tonu kullanmak, 6.5 gibi bir hedef puana ulaşmanızda kritik bir rol oynar.
Giriş: Neden Resmi Dil Kullanmalıyız?
Tıpkı bir iş görüşmesine giderken giydiğimiz kıyafetin, arkadaşlarımızla buluşurken giydiğimizden farklı olması gibi, kullandığımız dil de duruma göre değişmelidir. IELTS Academic sınavı, adından da anlaşılacağı gibi, "akademik" bir ortamı simüle eder. Bu nedenle, sizden beklenen dil, günlük konuşma dilinden daha ciddi, objektif ve yapılandırılmış olan resmi dildir (formal language).
Aşağıdaki infografik, resmi ve gayriresmi dil arasındaki temel farkları harika bir şekilde özetliyor. Grafik tasarım geçmişinizle, bu tür görsel özetlerin karmaşık bilgileri ne kadar anlaşılır kıldığını takdir edeceksiniz.

1. Resmi, Gayriresmi ve Tarafsız Dil Nedir?
İngilizcede temel olarak üç farklı üslup seviyesi vardır. Bu seviyeleri anlamak, hangi durumda hangi dilin uygun olduğunu seçmenize yardımcı olacaktır.
Bu konuya giriş yapmak için Oxford Online English tarafından hazırlanan videoyu izleyerek başlayalım. Video, üç üslup seviyesini net örneklerle açıklıyor:
- Formal (Resmi): Nezaket, saygı ve mesafe gösterir.
- Neutral (Tarafsız): Ne resmi ne de gayriresmidir. Her durumda güvenle kullanılabilir.
- Informal (Gayriresmi): Konuştuğunuz kişiyle samimiyet ve yakınlık gösterir.
How to Use Formal and Informal English - English Speaking and Writing Fluency
"How to Use Formal and Informal English" başlıklı bu video, üç farklı üslup seviyesini ve aralarındaki farkları anlamanız için mükemmel bir başlangıç noktasıdır.
Lütfen videonun ilk 6 dakikasını izleyin: Giriş (00:20 - 03:10): Resmi, tarafsız ve gayriresmi dil arasındaki temel farkları ve tonlarını öğrenin. "You got a sec?" ile "Could I disturb you for a minute?" arasındaki farka dikkat edin. Ne Zaman Kullanılır? (03:10 - 06:07): Resmi dilin ne zaman uygun olduğunu ve aşırı resmi olmanın neden bazen olumsuz bir etki yaratabileceğini dinleyin. Videonun vurguladığı "Emin değilseniz, tarafsız (neutral) dil kullanın" tavsiyesi, IELTS için altın kuraldır.
Videodan da anlayacağınız üzere, IELTS Academic sınavının Yazma (Writing) bölümünün tamamı ve Konuşma (Speaking) bölümünün büyük bir kısmı resmi veya en azından tarafsız bir dil gerektirir.
Şimdi, IELTS'in resmi ortağı olan IDP tarafından hazırlanan makaleyi okuyarak bu bilgiyi pekiştirelim.
What are Formal and Informal Language? The differences ... - idp ielts
IDP IELTS tarafından hazırlanan "What are Formal and Informal Language?" başlıklı bu makale, özellikle IELTS sınavı bağlamında hangi dilin nerede kullanılacağını net bir şekilde açıklıyor.
Lütfen makalenin "1. Definition of Formal and Informal Language" ve "2. When should Formal and Informal Language be used?" başlıklarını okuyun. Özellikle, IELTS Academic Writing için tüm görevlerde resmi dilin zorunlu olduğunu belirten maddeye odaklanın.
2. Resmi ve Gayriresmi Dilin Temel Farkları
Peki, bir cümleyi "resmi" veya "gayriresmi" yapan nedir? Şimdi bu farkları somut özellikler üzerinden inceleyelim.
a) Kelime Seçimi (Vocabulary)
- Gayriresmi Dilde: Günlük, basit kelimeler, phrasal verbs (örn:
find out,carry on), argo (slang) ve genel ifadeler (örn:stuff,things) kullanılır. - Resmi Dilde: Daha spesifik, daha az yaygın ve genellikle Latince kökenli kelimeler tercih edilir. Phrasal verb'ler yerine tek kelimelik fiiller kullanılır.
Aşağıdaki tablo bu farkı net bir şekilde gösterir:
| Gayriresmi (Informal) | Resmi (Formal) | Türkçe Karşılığı |
|---|---|---|
| find out | discover / ascertain | keşfetmek / saptamak |
| look into | investigate | araştırmak |
| go up | increase / rise | artmak |
| kids | children | çocuklar |
| a lot of | many / numerous | çok sayıda |
| fix a problem | resolve an issue | bir sorunu çözmek |
Bu farkı daha iyi anlamak için, başta izlediğimiz Oxford Online English videosunun ilgili bölümüne göz atalım.
How to Use Formal and Informal English - English Speaking and Writing Fluency
Aynı videonun bu bölümü, kelime seçiminin üslubu nasıl değiştirdiğini somut örneklerle gösteriyor.
Lütfen videonun 09:38 ile 13:46 arasındaki bölümünü izleyin. "get your stuff together and get out" (gayriresmi) ifadesinin nasıl "collect your belongings and vacate the premises" (resmi) haline geldiğine dikkat edin. Kelime seçimindeki kesinlik ve ciddiyet farkını gözlemleyin.
b) Cümle Yapısı ve Dil Bilgisi (Sentence Structure & Grammar)
- Gayriresmi Dilde: Kısa, basit cümleler kullanılır. Kısaltmalar (
I'm,don't,it's) yaygındır. Bazen kelimeler atılabilir (örn:(Are) You coming?). - Resmi Dilde: Daha uzun, karmaşık cümleler ve bağlaçlar kullanılır. Kısaltmalar kesinlikle kullanılmaz (
I am,do not,it is). Pasif Yapı (Passive Voice), cümleyi daha objektif ve kişisel olmayan bir hale getirmek için sıkça tercih edilir.
Örnek:
- Gayriresmi: I think the government should do more to stop pollution. (Aktif, kişisel)
- Resmi: It is believed that more should be done by the government to prevent pollution. (Pasif, kişisel olmayan)
Bu konuyu daha iyi anlamak için UTS tarafından hazırlanan akademik yazı stilini inceleyen PDF'ye göz atalım. Bu kaynak, özellikle akademik yazımda nelere dikkat edilmesi gerektiğini çok net bir şekilde listeler.
[PDF] writing-in-academic-style-with-activity-answers.pdf - UTS
UTS tarafından hazırlanan "Writing in Academic Style" sunumu, akademik dilin özelliklerini ve kaçınılması gereken hataları detaylı bir şekilde açıklıyor.
Lütfen aşağıdaki bölümleri inceleyin (PDF'teki sayfa numaraları 9, 14, 19 ve 28'e denk gelir): Sayfa 9 ("Formal Writing"): Resmi ve gayriresmi dilin özelliklerini karşılaştıran listeyi gözden geçirin. Sayfa 14 ("Contractions"): Kısaltmaların neden kullanılmaması gerektiğini ve doğru formlarını görün. Sayfa 19 ("Avoid Phrasal Verbs"): Phrasal verb'lerin yerine kullanılabilecek resmi fiillere dair örnekleri inceleyin. Sayfa 28 ("Personal Language"): Kişisel zamirlerden (I, we, you) nasıl kaçınılacağını gösteren örnekleri okuyun.
Test your understanding!
Aşağıdaki gayriresmi cümleyi, öğrendiğiniz kuralları uygulayarak resmi bir hale getirin. (İpucu: Kısaltmayı kaldırın, phrasal verb'ü değiştirin ve daha resmi bir kelime seçin.)
Informal sentence:
They can't put up with the bad situation anymore.
Show answer
Formal sentence:
They cannot tolerate the negative situation any longer.
Burada can't yerine cannot, put up with yerine tolerate ve bad yerine daha objektif olan negative kelimesi kullanılmıştır.
3. IELTS Writing'de Kaçınılması Gereken Yaygın Hatalar
IDP'nin makalesi, IELTS adaylarının puan kaybetmesine neden olan en yaygın gayriresmi dil hatalarını listeliyor. Bu liste sizin için bir kontrol listesi niteliğindedir.
What are Formal and Informal Language? The differences ... - idp ielts
Tekrar IDP'nin makalesine dönelim. Bu bölüm, sınavda yapmamanız gerekenler için pratik bir rehber sunuyor.
Lütfen makalenin "5. Common informal language mistakes to avoid in IELTS Writing" bölümünü dikkatlice okuyun. Aşağıdaki hatalara özellikle odaklanın: Using contractions, abbreviations, slang: Kısaltmalar ve argo kullanımı. Using Clichés: "Every coin has two sides" gibi basmakalıp ifadeler. Using too many questions in the essay: Retorik sorular sormak. Using emotive language: amazing, terrible, shocking gibi duygusal ve abartılı kelimeler kullanmak. Using first and second person pronouns: Kişisel görüş belirtirken bile In my opinion yerine daha akademik ifadeler kullanmanın yolları.
Bu hatalardan kaçınmak, yazınızın akademik tonunu korumanıza ve daha yüksek bir puan almanıza yardımcı olacaktır.
Dersin Özeti ve Sonraki Adımlar
Bugün, IELTS Academic sınavı için hayati önem taşıyan resmi ve gayriresmi dil arasındaki farkları öğrendik.
Anahtar Çıkarımlar:
- Bağlam Kraldır: IELTS Academic Writing'de daima resmi dil kullanılmalıdır. Emin olmadığınızda tarafsız dil güvenli bir seçenektir.
- Kelime Seçimi: Phrasal verb'ler, argo ve genel ifadelerden kaçının. Bunların yerine daha spesifik ve tek kelimelik fiiller kullanın.
- Dil Bilgisi ve Yapı: Kısaltma (
don't,it's) asla kullanmayın. Cümlelerinizi daha objektif hale getirmek için pasif yapıdan yararlanın. - Ton: Kişisel (
I think...) ve duygusal (It's terrible that...) ifadelerden kaçının. Objektif ve mesafeli bir ton benimseyin. - Kaçınılması Gerekenler: Retorik sorular, klişeler ve gayriresmi kısaltmalardan (
btw,FYI) uzak durun.
Bu kuralları uygulamak, sadece bir dil bilgisi kuralı ezberlemek değil, aynı zamanda akademik bir yazar gibi düşünmeye başlamaktır.
Bir Sonraki Ders:
Resmi dilin ne olduğunu ve nasıl kullanıldığını öğrendik. Şimdi bu resmi dili oluşturmak için gerekli olan kelime cephaneliğini inşa etme zamanı! Bir sonraki dersimizde, IELTS'te yüksek puan için kritik olan Academic Word List (AWL) - Akademik Kelime Listesi'nden en temel 20 kelimeyi ve bunların cümle içinde nasıl kullanılacağını öğreneceğiz. Bu, bugünkü teorik bilgimizi pratiğe dökmemizi sağlayacak.